Japan, het land van tradities, staat bekend om zijn vele rituelen en ongeëvenaarde beleefdheid. In de archipel is de keuken bijzonder gezond en vormt de traditionele maaltijd een heilig moment.
Dus, hoe eet u in Japan volgens de etiquette? Als toerist moet u de lokale gebruiken absoluut kennen om niet als een onbeleefde buitenlander over te komen.
Tradities, beleefdheidsvormen en etiquette… door dit artikel te lezen, leert u alles over de juiste tafelmanieren.
Hoe ziet een maaltijd in Japan eruit?
🍽 Een Japanse tafel dekken
In het Land van de Rijzende Zon is de avondmaaltijd het meest traditioneel. Japanners eten samen, meestal zittend rond een lage tafel omringd door zabuton of zaisu (kussens en vloerstoelen). Het diner staat dan ook synoniem voor gezelligheid. De gerechten worden op een dienblad geserveerd en in het midden van de tafel geplaatst om te delen met de tafelgenoten.
Het sobere en elegante Japanse servies biedt kommen, borden en schalen in verschillende maten en vormen, aangepast aan hun gebruik. Het bestaat uit kommen, borden en schalen gemaakt van diverse materialen: keramiek, hout, lakwerk, glas of porselein. De rijstkom, het hoofdbestanddeel van de maaltijd, wordt altijd links geplaatst, terwijl de misosoep rechts staat. De borden hebben ronde, rechthoekige of vierkante vormen, afhankelijk van het gerecht. Merk op dat de presentatie van de gerechten net zo belangrijk is als de smaak. De Japanse keuken geniet u namelijk ook met uw ogen! Wanneer de maaltijd voorbij is, plaatsen de gasten het servies beleefd terug zoals het werd gepresenteerd.
🥘 De soorten gerechten
Een Japanse traditie genaamd Ichiju sansai “één soep, drie bijgerechten” houdt in dat men altijd een kom rijst, een misosoep en drie bijgerechten (rijk aan vezels, eiwitten en mineralen) eet. Zo kunt u vis, vlees, eieren, tofu en ook champignons, kool en andere groenten vinden, afhankelijk van het seizoen. Op deze manier zijn de maaltijden perfect gevarieerd en uitgebalanceerd. Het is ook gebruikelijk om 5 smaken in Japanse gerechten terug te vinden: zout, zoet, zuur, bitter en de beroemde umami. Tot slot zijn ook de kleuren van de ingrediënten en de bereidingswijzen gevarieerd.
Het delen van gerechten
In de archipel zijn er geen voorgerechten, hoofdgerechten of desserts zoals in het Westen. Alles wordt tegelijk gegeten zonder ooit te worden gemengd. Over het algemeen begint men met de lichtste gerechten om te eindigen met de meest gekruide, zodat u alle subtiliteiten van het voedsel goed kunt proeven. Het is ook gebruikelijk om uzelf direct uit de schaal te bedienen met de achterkant van uw eetstokjes om geen bacteriën te delen.
Japanse uitdrukkingen en beleefdheidsvormen aan tafel
U zit eindelijk aan tafel en uw maag begint te knorren bij het zien van deze smakelijke gerechten? Voordat u zich op de sushi of andere Japanse specialiteiten stort, vergeet dan niet “Itadakimasu” te zeggen. Deze Japanse beleefdheidsvorm is een dankwoord voor het voedsel dat u ontvangt. U kunt hierbij uw handen samenvoegen als teken van erkentelijkheid. Ook om te proosten zegt men “kanpai” en niet “tchin-tchin“, wat in het Japans naar de geslachtsdelen verwijst. Dat zou ongepast zijn… 😅 Terwijl u eet, kunt u uw tevredenheid uiten met het woord “oishi“, wat “heerlijk” betekent. Tot slot, wanneer de maaltijd is afgelopen, is het gepast om “Gochisosama deshita” te zeggen als dank voor wat u geserveerd heeft gekregen.
🙏 Enkele regels om u correct te gedragen
In elke cultuur bestaan er gebruiken en codes, vooral tijdens de maaltijd. In Japan zijn er veel regels die u moet kennen om u correct aan tafel te gedragen. Uiteraard zijn netheid, respect voor anderen en voor het voedsel essentieel!
🖐️ Uw handen afvegen
Neem de tijd om uw handen af te vegen met het kleine handdoekje dat hiervoor is voorzien voordat u begint met eten. Vouw het daarna weer op. Denk er ook aan om uw mond af te vegen voordat u drinkt, zodat u het glas niet vuil maakt.
🥢 Eetstokjes gebruiken
U zult moeten leren eten met eetstokjes en dat is niet altijd eenvoudig. Maakt u zich geen zorgen, we hebben een handleiding voor u gemaakt over hoe u met eetstokjes eet. Zorg er in ieder geval voor dat u ze nooit in het voedsel steekt of rechtop zet. U kunt ze wel gebruiken om uw voedsel te snijden (met één hand) als de stukken te groot zijn. Vermijd ook absoluut om met uw eetstokjes naar iemand te wijzen als u diegene niet wilt beledigen. Westerse gerechten kunnen gewoon met uw gebruikelijke bestek worden gegeten: vorken, messen en lepels 😅.
🥢 Correct eten
Om rijst goed te eten, neemt u de kom in uw handpalm, houdt u deze vast met uw duim en brengt u de kom naar uw mond. Gebruik de eetstokjes met uw andere hand. Weet dat witte rijst naturel wordt gegeten, dus vermijd het mengen met sojasaus. Noedels en soep worden luidruchtig opgezogen. In de Japanse cultuur betekent dit dat u het gerecht waardeert. Sushi wordt altijd met delicatesse in één hap gegeten. U kunt de eetstokjes gebruiken of ze soms met de hand eten. Tot slot: wees matig met sauzen en kruiden.
🧑🍳 De chef niet beledigen
De geserveerde gerechten worden altijd gegeten “zolang het warm is” om het werk van de kok te respecteren. In dezelfde geest moet u uw bord absoluut leeg eten om de chef niet te beledigen.
❌ Ongepaste gebaren en woorden vermijden
Snuit tijdens de maaltijd vooral uw neus niet, want dat is erg onbeleefd 🤦. Boeren aan tafel is op dezelfde manier not done… Onsmakelijke onderwerpen moeten worden vermeden om de eetlust van de gasten niet te bederven. Het is ook gepast om uw ellebogen niet op tafel te plaatsen, maar uw handen op uw schoot of aan weerszijden van uw bord te houden.
🍻 Wachten met drinken
Schenk uzelf nooit alleen alcohol in. Wees geduldig en wacht tot u beleefd een glas wordt aangeboden. Houd uw lege glas omhoog en vergeet niet om op uw beurt de gasten in te schenken. Zorg er tot slot voor dat iedereen is bediend en heeft geproost voordat u begint met drinken.
Met deze paar beleefdheidsregels weet u nu hoe u in Japan moet eten en hoe u zich aan tafel moet gedragen. Het enige wat u nog hoeft te doen, is genieten van de heerlijke Japanse gastronomie!
