De culturele rijkdom van Japan is alom bekend. Tussen mythen en tradities door vinden liefhebbers van folklore en fans van Japanse geluksbrengers altijd wel iets van hun gading. Vandaag duiken we in de wereld van de Daruma, een Japanse pop die niet alleen door zijn vorm, maar ook door zijn geschiedenis erg bijzonder is.
De Daruma (だるま) is een Japans beeldje van papier-maché. Zijn ronde vorm en grote, open ogen zijn direct geïnspireerd op de boeddhistische monnik Bodhidharma. Als symbool van doorzettingsvermogen en succes zou de daruma je kunnen helpen om je grootste wens in vervulling te laten gaan.
Maar wat is zijn verhaal precies? Waarom heeft deze pop geen armen of benen? Hoe gebruik je de daruma om je wens te realiseren? 🤔
Zoveel vragen waar we in dit artikel antwoord op gaan geven. Laten we beginnen! 👇
Wat is een daruma?
De daruma is een Japans beeldje, traditioneel gemaakt van papier-maché, dat geen armen of benen heeft. Hij is gemakkelijk te herkennen aan zijn rode kleur (al kan hij ook andere kleuren hebben), zijn snor en zijn grote, open ogen.
In de Japanse cultuur is dit beeldje een geluksbrenger die staat voor doorzettingsvermogen, geluk en succes. Maar waar komt dit vreemde popje vandaan? Wat is zijn geschiedenis?
Wat is de geschiedenis van de daruma-pop?
De geschiedenis van de daruma-pop is nauw verbonden met die van de boeddhistische monnik Bodhidharma, de grondlegger van het zenboeddhisme in Japan. Deze monnik, afkomstig uit India, zou tussen de 5e en 6e eeuw na Christus hebben geleefd. Zijn levensverhaal is echter verweven met legendes en kent verschillende versies (zoals bij de meeste Japanse verhalen), wat een mysterieus aura rond zijn oorsprong en leven creëert.
De meeste verhalen vertellen dat de monnik Bodhidharma tijdens zijn pelgrimstocht een tijdje verbleef in een Shaolin-klooster in China, waar hij de leer van het Chan-boeddhisme en de beoefening van vechtsporten, de Shaolin kungfu, ontwikkelde (niet niks! 😮).
Nadat hij zijn reis had hervat, besloot hij te stoppen bij een grot om te mediteren totdat hij de Verlichting zou bereiken. Hij bracht negen lange jaren door met het staren naar de wand van de grot, zittend in dezelfde houding, zonder te bewegen en zonder zijn ogen te sluiten. 👀
- Een legende vertelt dat de monnik na zeven jaar uit vermoeidheid in slaap viel. 😴 Toen hij wakker werd, was hij zo woedend op zichzelf dat hij besloot zijn oogleden af te snijden zodat hij nooit meer in slaap zou vallen. Hij zag deze zwakte als een gebrek aan discipline en wilde boete doen bij de goden door zichzelf zo te verminken. Volgens de legende zouden op de plek waar de oogleden werden weggegooid, groene theestruiken zijn ontsproten. Sindsdien drinken boeddhistische monniken groene thee om wakker te blijven en urenlang te kunnen mediteren. 🍵
Na negen jaar in dezelfde zittende houding te hebben doorgebracht zonder een centimeter te bewegen, verloor de monnik Bodhidharma het gebruik van zijn ledematen. Sommige verhalen vertellen dat zijn benen en armen waren verschrompeld, andere beweren dat ze simpelweg van zijn lichaam waren gevallen.
Nu begrijp je waarom de daruma-pop wordt afgebeeld zonder armen of benen. De intense uitdrukking van de daruma, met zijn twee grote, open ogen zonder oogleden, belichaamt de strijd, de vastberadenheid en het doorzettingsvermogen van de monnik Bodhidharma.
De kenmerken van de daruma
Een rond lichaam, zonder armen of benen
Het ontbreken van ledematen bij dit beeldje is verbonden met het verhaal van Bodhidharma, maar dat punt hebben we hierboven al besproken 👆, dus dat hoeven we niet te herhalen.
Er is echter nog een tweede verklaring (die de eerste aanvult). Oorspronkelijk is de daruma-pop zo ontworpen dat hij altijd weer in zijn oorspronkelijke rechtopstaande positie terugkeert. Je weet wel, zoals een tuimelaar? Hetzelfde principe. Hoe hard je hem ook duwt, hij komt altijd weer overeind.
- De daruma illustreert perfect het Japanse spreekwoord “nanakorobi yaoki”, wat vertaald kan worden als “zeven keer vallen, acht keer opstaan”. Met andere woorden: het is belangrijk om te onthouden dat, ongeacht hoe vaak je valt, je altijd weer moet opstaan om je doel te bereiken. De daruma is een geluksbrenger, maar bovenal een krachtig symbool van doorzettingsvermogen. 💪
Grote, lege ogen
Het meest opvallende kenmerk van de pop – dat had je vast al opgemerkt – zijn de twee grote, open ogen, 👀 zonder oogleden of pupillen. De theorie hierachter is verbonden met het verhaal van Bodhidharma en het moment waarop hij zijn oogleden afsneed om niet meer in slaap te vallen.
Dikke wenkbrauwen en imposante snor
De gezichtsbeharing die op het beeldje is geschilderd, komt overeen met de wenkbrauwen en de baard van de monnik Bodhidharma, maar er schuilt nog een andere betekenis achter…
Als je goed naar de vorm van de wenkbrauwen kijkt, kun je de vorm van twee kraanvogels die tegenover elkaar staan ontdekken. Hetzelfde geldt voor de snor; de vorm is bedoeld om te doen denken aan een schildpad (toegegeven, dat is wat lastiger te zien 😅). In de Japanse cultuur symboliseren deze twee dieren een lang leven.
Er is zelfs een Japans spreekwoord dat zegt: “de kraanvogel leeft 1000 jaar, de schildpad 10.000”. Een lang leven neemt een belangrijke plaats in binnen de Japanse geest, en veel symbolische elementen verwijzen hiernaar.
Inscripties in kanji
Op de buik of aan de zijkanten van het beeldje zie je vaak Japanse inscripties in kanji. Meestal kunnen deze worden vertaald als “geluk”, “doorzettingsvermogen”, “rijkdom”… of andere soortgelijke woorden die betrekking hebben op het levensgebied waarbinnen ons doel of onze wens valt.
Sommige mensen schrijven hun wens op de pop om deze niet uit het oog te verliezen of om hun wens officieel te maken tegenover zichzelf en de goden.
- ❓ Wist je dat? De pokémon Darumarond is grotendeels geïnspireerd op de daruma-pop. In aflevering 665 wordt de Darumarond zelfs gepresenteerd als “een pokémon die altijd gefocust blijft en nooit opgeeft; veel mensen denken dat het een pokémon geluksbrenger is”.
De rode kleur van de daruma
Hoewel er tegenwoordig daruma’s in alle kleuren bestaan, is rood de meest populaire traditionele kleur. De reden achter deze kleurkeuze blijft een mysterie, maar er zijn verschillende theorieën die proberen te verklaren waarom de daruma rood is. 🤔
Een eerste theorie veronderstelt dat Bodhidharma na zijn reis naar China een lang rood gewaad droeg – zoals de Chinese boeddhistische monniken – tijdens zijn negen jaar durende meditatie in de grot. Omdat het beeldje een weergave is van deze legendarische monnik, verklaart dit zijn rode kleur.
Volgens een andere, veel duisterdere theorie, zou de rode kleur zijn oorsprong kunnen vinden in een periode van verwoestende pokkenepidemieën in het land. In een cultuur die zo bijgelovig is als de Japanse, kon deze ziekte niet anders dan een “vloek” zijn, gestuurd door een wraakzuchtige god. Volgens een volksgeloof was rood de lievelingskleur van de pokkengod, dus begonnen mensen rode kleding te dragen om de gunst van de god te winnen en gespaard te blijven van de ziekte. 🙏 Zo hielp de rode kleur van de daruma-pop om ziektes af te weren en het herstel te bevorderen.
De daruma is dan ook een cadeau dat vaak aan zieken wordt gegeven om hen een spoedig herstel te wensen.
Hoe gebruik je de daruma?
Of je nu bijgelovig bent of niet, de daruma-pop is een uitstekende manier om jezelf een doel te stellen en dit te bereiken.
Dit Japanse talisman is een soort geluksbrenger, ergens tussen magie en psychologie in, die je helpt om een wens te realiseren. Het gebruik van dit beeldje kan worden vergeleken met een “ritueel”, een materialisatie van het gestelde doel in de vorm van een (enigszins griezelig) popje met grote, open ogen.
Het gebruik van de daruma is heel eenvoudig en kan worden samengevat in vijf stappen:
- Definieer duidelijk je wens of het doel dat je wilt bereiken. Hoe concreter je je wens formuleert, hoe groter de kans dat deze uitkomt (wensen voor een leven vol geluk is mooi, maar niet specifiek. Denk liever na over welke actie je zal helpen om geluk te bereiken?). Kies natuurlijk een haalbaar en kwantificeerbaar doel in termen van acties.
- Schilder een van de twee ogen zwart. Het rechter- of linkeroog? Dat maakt niet uit, zolang je je wens maar helder in gedachten hebt op het moment dat je de iris schildert. Door deze stap te zetten, bevestig je je eigen toewijding aan het doel dat je jezelf hebt gesteld.
- Zet de daruma op een opvallende plek in huis, bijvoorbeeld op een plank, zodat je hem elke dag kunt zien. De aanwezigheid van deze Japanse pop helpt je om je doel in gedachten te houden en je vastberadenheid te versterken. Een kleine tip: zet hem liever in de woonkamer dan in de slaapkamer, want om 3 uur ‘s nachts wakker worden en dit eenogige popje met zijn intense blik naar je zien staren, kan nogal griezelig zijn. 😂
- Kom in actie zonder je doel uit het oog te verliezen. Een geloof vertelt dat de pop een god bevat aan wie het zicht is ontnomen. Door het eerste oog te schilderen, maak je hem eenogig. Het is aan jou om te werken, in actie te komen en moed, vastberadenheid en doorzettingsvermogen te tonen om je doel te bereiken en zo de god in de pop zijn zicht terug te geven. Onthoud dat de daruma opoffering en een onwankelbare wilskracht beloont.
- Schilder het tweede oog zodra je doel is bereikt of je wens is uitgekomen.
Na een jaar is het de traditie om de daruma terug te brengen naar de tempel waar hij is gekocht om te worden verbrand, of je doel nu is bereikt of niet. Volgens het geloof vervaagt de kracht van de daruma-pop na een jaar.
Als je doel is bereikt, is dit een manier om het af te sluiten. Als je je doel daarentegen niet hebt gehaald, betekent het verbranden niet dat je opgeeft, maar dat je een andere manier gaat zoeken om je doel te bereiken (of opnieuw begint met een nieuwe daruma).
- ⚠️ Je kunt slechts één daruma tegelijk hebben. Zodra je het tweede oog van je pop hebt geschilderd, kun je een nieuwe kopen om een nieuwe wens te realiseren. Het voordeel van deze regel is dat hij je dwingt om je op één doel tegelijk te concentreren. Je kunt al je tijd en energie wijden aan het voltooien van die ene taak en zo alle kansen aan jouw kant krijgen om te slagen.
De verschillende kleuren van de daruma en hun betekenis
Tegenwoordig kun je daruma-beeldjes in alle kleuren vinden, waarbij elke kleur correspondeert met een specifiek levensgebied.
De betekenis van elke kleur kan per fabrikant of regio verschillen; daarover is nooit echt consensus bereikt. 🙃 Oorspronkelijk was de daruma rood, maar in de loop der jaren zijn de kleuren en betekenissen gediversifieerd – waarschijnlijk om puur commerciële redenen.
Hier is echter een lijst van de verschillende kleuren van de daruma en hun meest gangbare betekenissen:
- Rood: Geluk en voorspoed.
- Wit: Zuiverheid en balans.
- Goud: Geld en glorie.
- Zwart: Bescherming tegen boze geesten.
- Groen: Gezondheid en fysieke fitheid.
- Oranje: Schoolsucces of welvaart.
- Blauw: Professioneel succes.
- Paars: Persoonlijke ontwikkeling of gezondheid.
- Roze: Liefde & Romantiek.
- We zien ongeveer dezelfde betekenissen van kleuren terug bij een andere bekende geluksbrenger: de Maneki neko. Voor meer informatie over deze Japanse kat die de wereld heeft veroverd, ga naar ons artikel Betekenis van de Maneki Neko! 😺
De productie van daruma-poppen
De eerste daruma-poppen dateren uit de 17e eeuw. De monniken van de stad Takasaki, in de prefectuur Gunma, kwamen op het idee om talismannen van papier-maché te maken in de beeltenis van de monnik Bodhidharma om geluk te brengen aan de boeren. Hun inkomen hing sterk af van geluk tijdens de oogsttijd en – aangezien de Japanse cultuur erg bijgelovig is – was een geluksbrenger geen overbodige luxe. 😄
Later begonnen de boeren zelf daruma-poppen te maken om ze te verkopen en zo hun magere inkomens aan te vullen in tijden van economische moeilijkheden. 💸
Enkele decennia later won het gebruik van de daruma-pop aan populariteit en verspreidde het zich over de rest van het land. Tegenwoordig produceert de stad Takasaki nog steeds meer dan 80% van de daruma’s die in Japan worden gemaakt.
De daruma van tegenwoordig
De traditionele versie van de daruma-pop is gemaakt van papier washi, een soort Japans papier-maché, met een holle binnenkant zodat hij gemakkelijker kan worden verbrand. Het originele formaat komt overeen met dat van een basketbal.
Het is niet ongebruikelijk om een daruma-pop in een hoek van een kamer te zien staan, vaak op een plank, in een restaurant, een winkel of een huis.
Tegenwoordig kun je de daruma in verschillende vormen vinden: als knuffel, sleutelhanger, telefoonhoesje… of zelfs als daruma-spaarpot om je spaargeld in te bewaren, terwijl je een origineel Japans tintje aan je interieur toevoegt.
Gerelateerde producten
-
Gouden Japanse Daruma – 9 tot 15 cm
-
Japanse Daruma Blauw – 9 tot 15 cm
-
Japanse Daruma Geel – 9 tot 15 cm
Prijsklasse: € 27,99 tot € 36,99 🛒 Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina